Aktualności

GIGANCI KUJAW I POMORZA - Cykl wykładów i prezentacji wybitnych postaci regionu Kujaw i Pomorza

dodano: 23.09.2021

Z inicjatywy Marszałka Województwa Kujawsko-Pomorskiego Pana Piotra Całbeckiego w 2021 roku zainicjowano cykl wykładów poświęconych wybitnym postaciom Kujaw i Pomorza pod nazwą: „Giganci Kujaw i Pomorza”. Cykl wykładów i prezentacji wybitnych postaci został rozłożony na trzy kolejne lata: 2021, 2022, 2023.

Rok 2021 został poświęcony Naukowcom – „Gigantom Kujaw i Pomorza”. W gronie tych osób znaleźli się :

- Albert Abraham Michelson – polsko-żydowsko-amerykański naukowiec urodzony  w Strzelnie. Laureat Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki, którą otrzymał w 1907 roku;

- Wilhelmina Iwanowska, wybitna astronom, współtwórczyni Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu;

- Henryk Arctowski, polski geograf, geofizyk, jeden z najwybitniejszych badaczy świata polarnego w historii nauki. Osoba związana z Inowrocławiem;

- Jan Czochralski, urodzony w Kcyni, polski chemik, wynalazca powszechnie stosowanej do dzisiaj metody otrzymywania monokryształów krzemu;

- Marian Rejewski, urodzony w Bydgoszczy, polski matematyk, kryptolog, który w 1932 roku złamał szyfr Enigmy i razem z Henrykiem Zygalskim i Jerzym Różyckim umożliwili odczytanie przez Brytyjczyków zaszyfrowanej korespondencji niemieckiej podczas II wojny światowej.

Wśród bohaterów cyklu jest także wybitny naukowiec - Tadeusz Reichstein, urodzony  we Włocławku laureat Nagrody Nobla w dziedzinie fizjologii i medycyny, którą otrzymał  w 1950 roku; Honorowy Obywatel Włocławka, Członek Honorowy Włocławskiego Towarzystwa Naukowego.

W dniu 25 maja 2021 r. został wyemitowany, przez telewizję Urzędu Marszałkowskiego na platformie edukacyjnej „Edupolis”, wykład prof. KSW dr hab. Stanisława Kunikowskiego poświęcony sylwetce profesora Tadeusza Reichsteina urodzonego we Włocławku w 1897 r., laureata Nagrody Nobla, którą otrzymał w Sztokholmie 10 grudnia 1950 r. z rąk Króla szwedzkiego Gustawa VI Adolfa.

Prof. dr hab. Tadeusz Reichstein urodził się 20 VII 1897 r. we Włocławku w rodzinie polskich Żydów. W 1907 r. wraz z rodziną przeprowadził się do Zurychu w Szwajcarii, gdzie otrzymał solidne wykształcenie w dziedzinie chemii. W 1920 r. uzyskał tytuł inżyniera chemika. Po 2 latach obronił pracę doktorską na Wydziale Chemicznym w Katedrze Chemii Organicznej Politechniki w Zurychu. W 1930 r. zaś, również na tej uczelni, przeprowadził habilitację  i uzyskał tytuł docenta. Wówczas podjął pracę w Instytucie Chemii Organicznej na Politechnice. Badania i osiągnięcia tego niezwykłego uczonego spowodowały rewolucję leczniczą w medycynie – w tym głównie opracowanie metody biochemicznej umożliwiającej produkcję syntetycznej witaminy C, co przyczyniło się do nadania mu tytułu profesora  w 1934 r. Po epokowym odkryciu metody syntezy witaminy C, Reichstein rozpoczął badanie naukowe nad wyizolowaniem z ekstraktu kory nadnerczy związków wykazujących hormonalne właściwości (czynnych biologicznie) i określeniem ich składu. Podczas pracy nad budową związków sterydowych hormonów kory nadnerczy udało się opracować syntezę nowego związku sterydowego, który nazwał desoxycorticosteronem, umożliwiającą jego produkcję dla celów leczniczych – leczenia niewydolności kory nadnerczy (choroby Addisona). Za prace dotyczące chemicznej struktury i biologicznego działania hormonów kory nadnerczy, wraz z dwoma innymi uczonymi, prof. Tadeusz Reichstein w 1950 r. otrzymał Nagrodę Nobla w dziedzinie fizjologii i medycyny. W trzy lata po otrzymaniu Nagrody Nobla, Tadeusz Reichstein wespół z innymi badaczami odkrył kolejny hormon z grupy kortikosterydów, nazwany aldosteronem.

Jak wynika z korespondencji T. Reichsteina prowadzonej z prof. S. Sterkowiczem – włocławskim kardiologiem, historykiem medycyny, który jako pierwszy w Polsce wskazał na wybitne zasługi Noblisty włocławianina – ten wybitny, światowy naukowiec, mimo, że od 1914 r. posiadał obywatelstwo szwajcarskie, zawsze uważał się za Polaka. Dzięki swej matce, która po wyjeździe z Polski kultywowała w domu tradycje polskie, zawsze powracał myślami do dzieciństwa spędzonego we Włocławku, wskazując miejsca swoich częstych zabaw. W okresie międzywojennym kilkukrotnie odwiedził ojczysty kraj i mieszkającą w nim rodzinę. Reichstein do końca życia dobrze rozumiał po polsku, gorzej mówił. Wspierał rozwój Polaków studiujących i pracujących na uczelniach szwajcarskich, fundując in stypendia.

Przez wiele lat utrzymywał kontakt z Włocławskim Towarzystwem Naukowym, które  w 1988 r. nadało Profesorowi tytuł Honorowego Członka Towarzystwa. Nadanie godności Członka Honorowego zbiegło się w czasie z 90-leciem urodzin wielkiego uczonego. W dniu 11 sierpnia 1988 r. charge d'affaires ambasady polskiej w Bernie, Janusz Szmyt, dokonał uroczystego przekazania profesorowi T. Reichsteinowi dyplomu Członka Honorowego Włocławskiego Towarzystwa Naukowego. Natomiast w 1994 r. Rada Miejska Włocławka nadała Tadeuszowi Reichsteinowi Honorowe Obywatelstwo miasta Włocławka. W 2005 roku odsłonięto tablicę pamiątkową na budynku WTN przy pl. Wolności 20, w ramach Festiwalu Nauki, Kultury i Przedsiębiorczości, którego organizatorem było Włocławskie Towarzystwo Naukowe. Jego imieniem nazwano jedno z Kolegiów – Colegium Minus Kujawskiej Szkoły Wyższej we Włocławku przy pl. Wolności 1, której założycielem jest Włocławskie Towarzystwo Naukowe.

Prof. T. Reichstein zmarł w swoim domu w Bazylei 1 lipca 1996 r. Został pochowany na cmentarzu żydowskim w Bazylei obok swojej żony Luise Henriette.

Prof. KSW dr hab. Stanisław Kunikowski, autor wykładu, jest członkiem założycielem WTN w 1979 r., członkiem Honorowym, wieloletnim Sekretarzem Towarzystwa, a także jego Prezesem w latach 1979 – 2007.
Wszystkich zainteresowanych sylwetką i działalnością wybitnego włocławianina prof. Tadeusza Richsteina zachęcamy do zapoznania się z treścią wykładu.

Link: https://edupolis.pl/giganci-nauki/


Włocławskie Towarzystwo Naukowe organizacją pożytku publicznego

1procent

KRS 0000010755

Prosimy o przekazywanie 1% podatku na OPP

UWAGA! Nasza strona używa cookies (ciasteczek internetowych)

Brak zmiany ustawienia przeglądarki oznacza zgodę na ich używanie. Czytaj więcej…

Zrozumiałem
Na naszym serwisie internetowym używamy cookies dotyczących tzw. sesji, czyli przebywania na naszej stronie, poruszania się po niej. Używamy je do prawidłowego działania oraz statystyk. Pliki cookies nie zawierają żadnych danych poufnych czy osobistych.

Pliki cookies możesz w każdej chwili wyłączyć modyfikując ustawienia swojej przeglądarki.